{"id":10511,"date":"2010-10-22T09:00:00","date_gmt":"2010-10-22T07:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.igmg.org\/?p=10511"},"modified":"2015-02-16T10:59:58","modified_gmt":"2015-02-16T09:59:58","slug":"hutbe-ga%c2%bczel-ahlak-ferdi-ve-toplumu-korur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/hutbe-ga%c2%bczel-ahlak-ferdi-ve-toplumu-korur\/","title":{"rendered":"Hutbe &#8211; G\u00fczel ahlak ferdi ve toplumu korur"},"content":{"rendered":"<p><b>Muhterem karde\u015flerim,<\/b><\/p>\n<p>G\u00fczel ahlak, \u0130slam&#8217;\u0131n asl\u0131 ve kendisidir. M\u00fcsl\u00fcman&#8217;a herkesten daha \u00e7ok yak\u0131\u015fan s\u0131fatt\u0131r. Ahlak; huylar, seciyeler, miza\u00e7lar anlam\u0131na gelir. Dinimizde ise ahlak, insan\u0131n bir amaca y\u00f6nelik olarak kendi arzusu ile iyi davran\u0131\u015flarda bulunup k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden uzak olmas\u0131d\u0131r. M\u00fcsl\u00fcman, iyi davran\u0131\u015flara y\u00f6nelme ve her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fckten uzakla\u015fma s\u0131fat\u0131na, g\u00fczel ahlakl\u0131 olma gayreti ile ula\u015fabilir. G\u00fczel ahlak\u0131n temellerini ise Kur&#8217;an ve S\u00fcnnet-i Rasulullah&#8217;ta buluruz. Bu demektir ki M\u00fcsl\u00fcman&#8217;\u0131n g\u00fczel ahlak\u0131n\u0131n cevheri ve ana maddesi, dinidir. De\u011fi\u015fmeyecek \u00f6nder ve \u00f6rne\u011fi ise, Kur&#8217;an&#8217;\u0131n canl\u0131 misali ve terc\u00fcman\u0131 olan Hz. Peygamberimizdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u00fcce Rabbimiz, O&#8217;nu insanl\u0131\u011f\u0131n \u00f6n\u00fcne model insan olarak koymu\u015f ve uyulmas\u0131n\u0131 emretmi\u015ftir. \u015eu ayet-i celile ve arkas\u0131ndan gelen hadis-i \u015ferif bunu ifade buyuruyor: &quot;<b><i>Sen en y\u00fcce bir ahlak \u00fczeresin<\/i><\/b>&quot; (Kalem Suresi, [68:4]) &quot;<b><i>Ben ahlak\u00ee prensipleri tamamlamak \u00fczere g\u00f6nderildim.<\/i><\/b>&quot; (\u0130bn Hanbel, M\u00fcsned, II, 381) Bu ayet ve hadisten anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z odur ki M\u00fcsl\u00fcman, bizzat Allah (cc)&#8217;\u0131n, \u00f6vd\u00fc\u011f\u00fc bir ahlaka sahip olan Peygamberin ahlak\u0131n\u0131 bize \u00f6rnek olarak sunuyor ve biz M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n da b\u00f6yle olmam\u0131zdan raz\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 ifade buyuruyor. <\/p>\n<p><b>Aziz karde\u015flerim,<\/b><\/p>\n<p>Kur&#8217;an ve s\u00fcnnete bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Allah Teala taraf\u0131ndan \u00f6v\u00fclerek bahsedilen g\u00fczel ahlak prensipleri vard\u0131r. Bu prensiplerin ba\u015f\u0131nda mahlukat\u0131n en \u015fereflisi ve sayg\u0131ya lay\u0131k olarak yarat\u0131lm\u0131\u015f olan insan\u0131n, kendi sorumlulu\u011funu bilmesi ve ona g\u00f6re hareket etmesi gelir. Bir insan\u0131n bu sorumlulu\u011funu hissederek ya\u015famas\u0131n\u0131n yans\u0131malar\u0131 ise, Allah&#8217;tan korkma, onun emirlerine sayg\u0131 g\u00f6sterme ve bu emirleri asla aksatmaks\u0131z\u0131n yerine getirme, yasaklad\u0131\u011f\u0131 her \u015feyden de ka\u00e7\u0131nma gibi noktalarda tezah\u00fcr eder. Kendi sorumlulu\u011funun bilincine ula\u015fan insan\u0131n, bir ba\u015fka sorumlulu\u011fu da kendi cinsleri de dahil, b\u00fct\u00fcn yarat\u0131lm\u0131\u015flara kar\u015f\u0131, son derece merhametle, adaletle, \u015fefkatle davranmas\u0131, zay\u0131f ve muhta\u00e7lara yard\u0131m etmesi, ana, baba ve b\u00fcy\u00fcklere sayg\u0131 g\u00f6stermesi, k\u00fc\u00e7\u00fcklere \u015fefkatle muamele etmesidir.<b> <\/b>Bu g\u00fczelliklerin yan\u0131nda g\u00fczel ahlakl\u0131 bir M\u00fcsl\u00fcman, duygular\u0131na hakim olmal\u0131, tevazuya sar\u0131l\u0131p, gurur ve kibirden uzak durmal\u0131; sab\u0131r, edep, hay\u00e2 ve insaf s\u0131fatlar\u0131 onun mizac\u0131n\u0131 \u015fekillendirmelidir. Toplum i\u00e7inde g\u00fczel ve ho\u015f kar\u015f\u0131lanmayan her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fc davran\u0131\u015f ve al\u0131\u015fkanl\u0131klar, kontrol alt\u0131na al\u0131nmal\u0131, insan iradesine sahip olmal\u0131d\u0131r. <\/p>\n<p><b>Muhterem karde\u015flerim,<\/b><\/p>\n<p>\u0130\u015fte bu g\u00fczelliklerle kendisini donatm\u0131\u015f, g\u00fczel ahlak n\u00fcmunesi haline gelmi\u015f bir insan hem kendisini korumaya alm\u0131\u015f, hem de i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 toplumun sigortas\u0131 haline gelmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc toplumu olu\u015fturan insanlar, Allah&#8217;tan korkmaz, ba\u015fta O&#8217;na isyan ederse, <i>&#8220;kork Allah&#8217;tan korkmayandan&#8221;\u009d<\/i><b> <\/b>\u00f6z deyi\u015finde oldu\u011fu gibi, hem kendisini hem de toplumu tehlikeye atm\u0131\u015f&nbsp;olur. Herg\u00fcn \u00f6rneklerine \u015fahit oldu\u011fumuz, cinayetler, vurgunlar, kanunsuzluklar, kavgalar ve gayri me\u015fru ili\u015fkiler, insanlara rahats\u0131zl\u0131k veren yak\u0131\u015f\u0131ks\u0131z olaylar hem iman hem de g\u00fczel ahlak noksanl\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklanan \u015feylerdir. Dolay\u0131s\u0131 ile, insanlar \u0130slam&#8217;\u0131n ve b\u00fct\u00fcn ge\u00e7mi\u015f semavi dinlerin prensip haline getirmi\u015f olduklar\u0131 g\u00fczel ahlak prensiplerine kendilerini uydurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlarsa, hem kendi \u015fah\u0131slar\u0131n\u0131 hem de toplumun b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc korumaya alm\u0131\u015f olurlar. Nitekim ilk M\u00fcsl\u00fcmanlar, bu g\u00fczellikleri i\u00e7lerine sindirerek, topluma kendilerini arzedince, onlar\u0131 g\u00f6ren insanlar teredd\u00fct etmeden fev\u00e7 fev\u00e7 \u0130slam dinine girmede adeta yar\u0131\u015fa girmi\u015flerdir. \u00d6yleyse; <i>&#8220;h\u00fcrmet, hizmet, merhamet, edep, hay\u00e2, nefse h\u00e2kimiyet, tevazu, adalet&#8221;\u009d<\/i> gibi g\u00fczel ahlak \u00f6rneklerini benimseyelim, <i>&#8220;yalan, k\u00fcf\u00fcr, l\u00e2net okuma, alay etme, kibirlenme, ko\u011fuculuk yapma, g\u0131ybet etme, riy\u00e2, cimrilik, k\u0131skan\u00e7l\u0131k&#8221;\u009d<\/i> gibi \u00e7irkin&nbsp;huylardan da uzak dural\u0131m, Topluma da bunlar\u0131 yans\u0131tal\u0131m; kendimizi korumaya alal\u0131m. Ne biz incinelim, ne de bir ba\u015fkas\u0131 incinsin. <\/p>\n<p><b>IGMG \u0130r\u015fad Ba\u015fkanl\u0131\u011f<\/b><b>\u0131<\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Sen en y\u00fcce bir ahlak \u00fczeresin&#8221; (Kalem Suresi, [68:4]) &#8220;Ben ahlak\u00ee prensipleri tamamlamak \u00fczere g\u00f6nderildim.&#8221; (\u0130bn Hanbel, M\u00fcsned, II, 381)<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[23242,2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10511"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10511"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10511\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10511"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10511"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10511"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}