{"id":2860,"date":"2005-01-28T01:17:00","date_gmt":"2005-01-28T00:17:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.igmg.org\/?p=2860"},"modified":"2015-02-16T11:00:50","modified_gmt":"2015-02-16T10:00:50","slug":"hutbe-aeslamaeda-sosyal-iliaykiler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/hutbe-aeslamaeda-sosyal-iliaykiler\/","title":{"rendered":"Hutbe – \u0130slam’da sosyal ili\u015fkiler"},"content":{"rendered":"

Muhterem karde\u015flerim, <\/strong><\/p>\n

Eskilerin “Be\u015fer\u00ee M\u00fcnasebetler<\/strong>” diye tabir, ettikleri sosyal ili\u015fkiler, dini ve rengi ne olursa olsun, b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n bir arada, medeni bir \u015fekilde ve bar\u0131\u015f i\u00e7erisinde, ya\u015famak \u00fczere geli\u015ftirdikleri ili\u015fkiler yuma\u011f\u0131n\u0131n ad\u0131d\u0131r. \u0130nsan medeni bir varl\u0131k olarak, toplu bir \u015fekilde ya\u015famak \u00fczere yarat\u0131lm\u0131\u015f, dinimiz \u0130slam da buna son derece \u00f6nem vermi\u015ftir. <\/p>\n

\u0130slam\u0131 bize tebli\u011f eden Peygamber efendimiz (as), hem s\u00f6zl\u00fc olarak, hem de fiili olarak, her konuda oldu\u011fu gibi, m\u00fcsl\u00fcmanlara, gerek kendi aralar\u0131nda, gerekse ba\u015fka inan\u00e7 mensubu insanlar aras\u0131nda, sosyal ili\u015fkilerin geli\u015ftirilmesi ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi i\u00e7in, m\u00fchim uyar\u0131larda bulunmu\u015ftur. Bunlardan bir ka\u00e7 tanesi \u015f\u00f6yledir: <\/p>\n

“M\u00fcmin, \u00fclfet eden (ba\u015fkalar\u0131 ile iyi ge\u00e7inen) ve \u00fclfet edilen (iyi ge\u00e7inilen) dir. \u00dclfet etmeyen ve \u00fclfet edilmeyen de hay\u0131r yoktur.” (<\/em><\/strong> El- Cami’us Sagir: S. 548, Hadis no: 9146<\/em> )<\/em><\/p>\n

“M\u00fcmin, \u00fclfet eden (ba\u015fkalar\u0131 ile iyi ge\u00e7inen) ve \u00fclfet edilen (iyi ge\u00e7inilen) dir. \u00dclfet etmeyen ve \u00fclfet edilmeyen de hay\u0131r yoktur. \u0130nsanlar\u0131n en hay\u0131rl\u0131s\u0131 insanlara en faydal\u0131 oland\u0131r.” (<\/em><\/strong> El- Cami’us Sagir: S. 548, Hadis no: 9147)<\/em><\/p>\n

“\u0130nsanlar\u0131n aras\u0131na kat\u0131lan ve onlardan gelecek s\u0131k\u0131nt\u0131lara sabreden m\u00fcmin, insanlar\u0131n aras\u0131na kat\u0131lmayan ve onlardan gelecek s\u0131k\u0131nt\u0131lara sabretmeyen m\u00fcminden daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r.”<\/em><\/strong> (El- Cami’us Sagir: S. 548, Hadis no: 9154)<\/em><\/p>\n

Ahmet b. Hanbel rivayet ediyor: “Hz. Ebu Bekir (ra)’in cahiliye d\u00f6neminde bo\u015fad\u0131\u011f\u0131 kar\u0131s\u0131, k\u0131z\u0131 Esma’n\u0131n yan\u0131na geldi. Esma, annesini kar\u015f\u0131lay\u0131p kar\u015f\u0131lamama ve hediyesini kabul edip etmeme hususunda teredd\u00fct etti ve Resulullah’a haber g\u00f6ndererek durumu sordu. Rasulullah da annesini iyi kar\u015f\u0131lamas\u0131 ve hediyelerini kabul etmesi i\u00e7in haber g\u00f6nderdi.”<\/em><\/strong> Bunun \u00fczerine de \u015fu mealdeki ayet-i kerime nazil oldu: “Allah, din hususunda sizinle sava\u015fmayan ve sizi yurdunuzdan \u00e7\u0131karmayan kimselere iyilik yapman\u0131z\u0131 ve onlara adil davranman\u0131z\u0131 yasaklamaz. \u015e\u00fcphesiz Allah, adaletli davrananlar\u0131 sever.”<\/em><\/strong> ( Ahmet \u00c7elebi, el-Hayat\u00fc’l-\u0130ctimaiyye fi-t-Tefkiri’l-\u0130slami, 63 vd.; M\u00fcmtahine Suresi: 8)<\/em><\/p>\n

Muhterem karde\u015flerim, <\/strong><\/p>\n

Yukardaki ayet ve hadislerin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak toplumda uyum i\u00e7erisinde ya\u015famak, sosyal ili\u015fkilerden yoksun, tek ba\u015f\u0131na ya\u015famaktan daha efdaldir. B\u00fct\u00fcn geli\u015fmelerin temelinde bu vard\u0131r. Bundan dolay\u0131d\u0131r ki, “Cemaat rahmet, ayr\u0131l\u0131p par\u00e7alanmak azapt\u0131r”<\/em><\/strong> ( El-Camiu’s-Sagir, s. 220, Hadis no: 3624)<\/em> buyurulmu\u015ftur. <\/p>\n

De\u011ferli karde\u015flerim, <\/strong><\/p>\n

Hali haz\u0131rda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7a\u011f ve toplumda sosyal ili\u015fkilerin ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu vurgulamaya gerek olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. D\u00fcnyan\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fclerek bir k\u00f6y haline geldi\u011fi g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, insani ili\u015fkilerin daha yo\u011fun olarak ya\u015fanmas\u0131 gerekirken, bazan aile i\u00e7erisinde bile sosyal ili\u015fkilerin son derece zay\u0131flad\u0131\u011f\u0131na ve aile efrad\u0131n\u0131n birbiriyle uyumsuz hale geldi\u011fi pozisyonlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. M\u00fcsl\u00fcmanlar olarak evvela ailede, sonra da toplum i\u00e7erisinde sosyal ileti\u015fimi yeniden g\u00fc\u00e7lendirmek durumunday\u0131z. Bilhassa son zamanlarda i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z toplumlarda meydana gelen negatif m\u00fcsl\u00fcman imaj\u0131n\u0131, kuraca\u011f\u0131m\u0131z iyi ili\u015fkilerle pozitife \u00e7evirmemiz gerekmektedir. Bunun i\u00e7in de dinimizin birinci derecede bizi sorumlu tuttu\u011fu g\u00fczel davran\u0131\u015flar\u0131, bug\u00fcnden yar\u0131na b\u0131rakmadan, kendi i\u00e7imizde ger\u00e7ekle\u015ftirece\u011fiz, sonra da bunu d\u0131\u015f\u0131m\u0131za yans\u0131taca\u011f\u0131z. Bu iyi davran\u0131\u015flar\u0131n ba\u015f\u0131nda, samimiyet, d\u00fcr\u00fcstl\u00fck, emanete riayet, ahdine sadakat, adalet, b\u00fct\u00fcn haklara sayg\u0131, herkesin mal, can ve namus h\u00fcrriyetini tan\u0131ma, tatl\u0131 dil, g\u00fcler y\u00fcz, k\u0131saca g\u00fczel ahlak kurallar\u0131 gelmektedir. Bu g\u00fczelliklerin her birisi, insanlar aras\u0131 ili\u015fkileri geli\u015ftirerek, toplumun birbirine g\u00fcven duymas\u0131n\u0131 ve birbiriyle kenetle\u015fmesini sa\u011flar. Biz m\u00fcsl\u00fcmanlar, Kur’an’\u0131n lisan\u0131yla “\u00fcmmet-i vasat”<\/strong> olmam\u0131z hasebiyle, toplumda denge unsuru olacak hale gelmek gibi bir sorumlulu\u011fa sahibiz. Bunun i\u00e7in de en iyi insani ili\u015fkileri bizim kurmam\u0131z gerekir. Kald\u0131 ki biz de buna muhtac\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc Rabbimiz bu g\u00f6revi evvela bizden bekliyor ve \u015f\u00f6yle buyuruyor: “Kullar\u0131ma s\u00f6yle: (Herkesle) en g\u00fczel \u015fekilde konu\u015fsunlar.”<\/em><\/strong> (\u0130sra Suresi: 53)<\/em><\/p>\n

“(Resul\u00fcm!) Sen, Rabbinin yoluna hikmet ve g\u00fczel \u00f6\u011f\u00fctle \u00e7a\u011f\u0131r ve onlarla en g\u00fczel \u015fekilde m\u00fccadele et!..” <\/em><\/strong> (Nahl Suresi: 125)<\/em><\/p>\n

\u00d6yleyse de\u011ferli karde\u015flerim, insani ili\u015fkilerimize dikkat edelim, insanlara g\u00fcvenelim ve onlara g\u00fcven verelim, birbirimizi uyaral\u0131m, kom\u015fular\u0131m\u0131zla, i\u015f ve okul arkada\u015flar\u0131m\u0131zla diyalog kanallar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k tutal\u0131m, yak\u0131nla\u015farak dirsek temas\u0131na gelmekten korkmayal\u0131m, herkesi nefsimiz gibi farzederek, kendimize lay\u0131k g\u00f6rmedi\u011fimiz bir \u015feyi ba\u015fkalar\u0131na lay\u0131k g\u00f6rmeyelim, huzurlu bir toplumun olu\u015fmas\u0131na elbirli\u011fi ile katk\u0131da bulunal\u0131m. <\/p>\n

IGMG \u0130 R\u015eAD BA\u015eKANLI\u00c4\u017eI <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Muhterem karde\u015flerim, Eskilerin “Be\u015fer\u00ee M\u00fcnasebetler” diye tabir, ettikleri sosyal ili\u015fkiler, dini ve rengi ne olursa olsun, b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n bir arada, medeni bir \u015fekilde ve bar\u0131\u015f i\u00e7erisinde, ya\u015famak \u00fczere geli\u015ftirdikleri ili\u015fkiler yuma\u011f\u0131n\u0131n ad\u0131d\u0131r. \u0130nsan medeni bir varl\u0131k olarak, toplu bir \u015fekilde ya\u015famak \u00fczere yarat\u0131lm\u0131\u015f, dinimiz \u0130slam da buna son derece \u00f6nem vermi\u015ftir. \u0130slam\u0131 bize tebli\u011f eden […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[23242,2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2860"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2860"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2860\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2860"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2860"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2860"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}