{"id":35018,"date":"2017-07-13T11:12:15","date_gmt":"2017-07-13T09:12:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.igmg.org\/?p=35018\/"},"modified":"2017-07-13T11:12:15","modified_gmt":"2017-07-13T09:12:15","slug":"hutbe-kul-hakki-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/hutbe-kul-hakki-2\/","title":{"rendered":"Hutbe: Kul Hakk\u0131"},"content":{"rendered":"<p><strong>Muhterem Cemaat!<\/p>\n<p>\u0130nsan, bir arada ve topluluk h\u00e2linde ya\u015fayabilecek \u015fekilde yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fka insanlarla tan\u0131\u015fmak, kayna\u015fmak, yard\u0131mla\u015fmak insan\u0131n tabii ihtiyac\u0131d\u0131r.&nbsp; Allah\u2019\u0131n nimetlerinden istifade etmek, ihtiya\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131lamak toplu h\u00e2lde ya\u015famaya ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Toplu h\u00e2lde ya\u015fayan insanlar\u0131n ise birbirlerine kar\u015f\u0131 pek \u00e7ok hak ve vazifeleri vard\u0131r. Bunlar; ana-baba hakk\u0131, kar\u0131-koca hakk\u0131, \u00e7ocuk hakk\u0131, amir-memur hakk\u0131, akraba hakk\u0131, kom\u015fu hakk\u0131, hoca hakk\u0131, arkada\u015f hakk\u0131, cemiyet hakk\u0131, devlet hakk\u0131 ve insanl\u0131k hakk\u0131 \u015feklinde s\u0131ralanabilir.<\/p>\n<p>Dinimiz, bu haklar\u0131n \u00fczerinde titizlikle durmu\u015f, genel olarak b\u00fct\u00fcn m\u00fcnasebetleri \u201ckul haklar\u0131\u201d i\u00e7inde de\u011ferlendirmi\u015ftir. M\u00fcsl\u00fcmanlar olarak bizler, kul hakk\u0131 hususunda son derece titizlik g\u00f6stermeliyiz. Bilerek veya bilmeyerek ba\u015fkalar\u0131n\u0131n haklar\u0131n\u0131 \u00fczerimize ge\u00e7irmemeliyiz. E\u011fer birinin hakk\u0131 \u00fczerimize ge\u00e7mi\u015fse onu \u00f6demek veya o ki\u015fiyle helalle\u015fmek suretiyle kendimizi o haktan kurtarmaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p>Res\u00fblullah (s.a.v.) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <strong>\u201cKimin \u00fczerinde karde\u015fine kar\u015f\u0131 \u0131rz veya ba\u015fka bir \u015fey sebebiyle hak varsa, dinar ve dirhemin bulunmad\u0131\u011f\u0131 hesap g\u00fcn\u00fc gelmeden helalle\u015fsin. Aksi takdirde o g\u00fcn -salih bir ameli varsa, yapt\u0131\u011f\u0131 haks\u0131zl\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde- kendinden al\u0131n\u0131r. E\u011fer hasenat\u0131 (iyili\u011fi) yoksa, hak sahibinin g\u00fcnah\u0131ndan al\u0131n\u0131p haks\u0131zl\u0131k eden kimseye y\u00fcklenir.\u201d[1]<\/strong><\/p>\n<p>Cen\u00e2b-\u0131 Hak da,<strong> \u201cKim zerre miktar\u0131 hay\u0131r yapm\u0131\u015fsa onu g\u00f6r\u00fcr. Kim de zerre miktar\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fck i\u015flerse, onu g\u00f6r\u00fcr.\u201d[2] <\/strong>buyurmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>De\u011ferli Karde\u015flerim!<\/strong><\/p>\n<p>Cen\u00e2b-\u0131 Hakk\u2019\u0131n kullar\u0131na bah\u015fetti\u011fi bir hakk\u0131 \u00e7i\u011fnemek b\u00fcy\u00fck g\u00fcnahlardand\u0131r. Y\u00fcce Rabbimiz kendisine kar\u015f\u0131 i\u015flenen hata ve g\u00fcnahlar\u0131 affetti\u011fi h\u00e2lde kul hakk\u0131n\u0131 bunun d\u0131\u015f\u0131nda tutmu\u015ftur. Kul hakk\u0131n\u0131 affetmeyi, haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frayan kulunun iste\u011fine b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, kul hakk\u0131 sebebiyle tevbe edecek olan ki\u015finin, evvela hakk\u0131n\u0131 yedi\u011fi kimseden helallik almas\u0131 \u015fartt\u0131r. Res\u00fblullah (s.a.v.) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <strong>\u201c\u015eehidin kul hakk\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 Allah Te\u00e2l\u00e2 ba\u011f\u0131\u015flar.\u201d[3]<\/strong><\/p>\n<p>Res\u00fblullah (s.a.v.), <strong>\u201cM\u00fcflis kimdir, biliyor musunuz?\u201d <\/strong>diye sorunca ashap, \u201cBizim aram\u0131zda m\u00fcflis, paras\u0131 ve mal\u0131 olmayan kimsedir.\u201d demi\u015ftir. Bunun \u00fczerine Res\u00fblullah (s.a.v.) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: <em>\u201c<\/em><strong>\u015e\u00fcphesiz ki \u00fcmmetimin m\u00fcflisi \u015fu kimsedir: K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc namaz, oru\u00e7 ve zek\u00e2t sevab\u0131yla gelir. Fakat \u015funa s\u00f6vd\u00fc\u011f\u00fc, buna zina isnat edip iftirada bulundu\u011fu, \u015funun mal\u0131n\u0131 yedi\u011fi, bunun kan\u0131n\u0131 d\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc ve \u015funu d\u00f6vd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in iyiliklerinin sevab\u0131 \u015funa buna verilir. \u00dczerindeki kul haklar\u0131 bitmeden sevaplar\u0131 biterse, hak sahiplerinin g\u00fcnahlar\u0131 kendisine y\u00fckletilir ve neticede cehenneme at\u0131l\u0131r<\/strong><em>.\u201d<\/em>[4]<\/p>\n<p>Kul hakk\u0131 yemenin daha tehlikeli bir \u00e7e\u015fidi de, toplumun ortak hakk\u0131 olan devlet ve vak\u0131f mallar\u0131n\u0131 haks\u0131z yere gasp etmek ve uygunsuz bir \u015fekilde kullanmakt\u0131r. Bu haks\u0131zl\u0131k daha tehlikelidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sonunda pi\u015fman olunsa bile helalle\u015fecek bir muhatap bulmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Zira o malda herkesin hakk\u0131 vard\u0131r.&nbsp;<\/p>\n<p>Bunlara ilaveten, birinin mal\u0131n\u0131 \u00e7almak veya izinsiz olarak almak, \u015feref ve haysiyetini lekelemek, insanlar\u0131 \u015fakayla da olsa \u00fczmek veya korkutmak, aldatmak, r\u00fc\u015fvet verip almak, borcunu geciktirmek veya \u00f6dememek, hatta s\u0131rada izinsiz bir \u015fekilde ba\u015fkas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek dahi kul hakk\u0131n\u0131 ihlal etmektir.<\/p>\n<p><strong>Muhterem Karde\u015flerim!<\/strong><\/p>\n<p>Ak\u0131ll\u0131 insan, Allah\u2019a ve O\u2019nun kullar\u0131na kar\u015f\u0131 vazifelerini yapan, hak ve hukuka sayg\u0131 g\u00f6sterip, hesap g\u00fcn\u00fcne bor\u00e7suz ve g\u00fcnahs\u0131z olarak gitmeye \u00e7al\u0131\u015fand\u0131r. Bir g\u00fcn bu fani hayat son bulacak, ger\u00e7ek hayat dedi\u011fimiz ahiret hayat\u0131 ba\u015flayacak ve herkes d\u00fcnyadaki hayat\u0131ndan hesaba \u00e7ekilecektir.<\/p>\n<p>[1] Buh\u00e2r\u00ee, Rikak, 123; H. No: 6533<br \/>\n[2] Zilz\u00e2l suresi, 99:7-8<br \/>\n[3] Muslim, \u0130m\u00e2re, 179; H. No: 1886\/1<br \/>\n[4] M\u00fcslim, Birr, 77; H. No: 2581<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.igmg.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/20170714-Hutbe-Kul-Hakki.pdf\">Hutbe-Kul Hakk\u0131<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.igmg.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/20170714-Hutba-Arabisch.pdf\">Hutbe-Arap\u00e7a<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.igmg.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/20170714-Hutba-Arabisch.docx\">Hutbe-Arap\u00e7a<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Muhterem Cemaat!<\/p>\n<p>\u0130nsan, bir arada ve topluluk h\u00e2linde ya\u015fayabilecek \u015fekilde yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fka insanlarla tan\u0131\u015fmak, kayna\u015fmak, yard\u0131mla\u015fmak insan\u0131n tabii ihtiyac\u0131d\u0131r.&nbsp; Allah\u2019\u0131n nimetlerinden istifade etmek, ihtiya\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131lamak toplu h\u00e2lde ya\u015famaya ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":31309,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[23242],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35018"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35018"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35018\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35019,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35018\/revisions\/35019"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31309"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35018"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35018"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35018"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}