{"id":36400,"date":"2018-10-11T09:26:50","date_gmt":"2018-10-11T07:26:50","guid":{"rendered":"https:\/\/www.igmg.org\/?p=36400"},"modified":"2018-10-12T09:25:12","modified_gmt":"2018-10-12T07:25:12","slug":"hutbe-mueminin-oezellikleri-1-haya","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/hutbe-mueminin-oezellikleri-1-haya\/","title":{"rendered":"Hutbe: M\u00fcminin \u00d6zellikleri (1) \u2013 Hay\u00e2"},"content":{"rendered":"<p><strong>Aziz Karde\u015flerim!<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fcsl\u00fcman olarak her birimizin hedefi ku\u015fkusuz ki Allah r\u0131zas\u0131\u00add\u0131r. Onun r\u0131zas\u0131na nail olmak i\u00e7in ise iman\u0131m\u0131z\u0131n, ibadetlerimizin ve ahlak\u0131m\u0131z\u0131n seviyesi esast\u0131r. Bu unsurlar\u0131n ara\u00ads\u0131nda s\u0131k\u0131 bir ba\u011f vard\u0131r. Nas\u0131l ki ibadetlerimizin kalitesi iman\u0131m\u0131\u00adz\u0131n derinli\u011fine i\u015faret ediyorsa, ahlak\u0131m\u0131z da iman\u0131m\u0131\u00adz\u0131n aynas\u0131 olmaktad\u0131r. Zira ahlak hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz ki iman\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Peygamberimiz (s.a.v.)&#8217;in kendi ifadesiyle; ah\u00adlaki hasletlerin biri de hay\u00e2d\u0131r.<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\"><sup>[1]<\/sup><\/a> Hay\u00e2, sahi\u00adbini bir i\u015f i\u015flemekten meneden bir \u00e7ekinme \u015fuuru\u00addur. O i\u015f ister k\u00f6t\u00fc, isterse iyi olsun. K\u00f6keni itibariyle ise hay\u00e2 kelimesi \u201chayat\u201dtan gelmektedir. Bunu itibara alarak \u00e2limlerimiz hay\u00e2s\u0131 olmayan\u0131n ha\u00adyat\u0131n\u0131n da olamayaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015flerdir.<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a> Peygamberimi\u00adz (s.a.v.)\u2019in <strong>\u201cUtanmazsan, art\u0131k istedi\u011fini yap!<\/strong>\u201d<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\"><sup>[3]<\/sup><\/a> uyar\u0131s\u0131 bizi bu hususta uyarmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Muhterem M\u00fcsl\u00fcmanlar!<\/strong><\/p>\n<p>Hutbenin ba\u015flang\u0131c\u0131nda okudu\u011fumuz \u00e2yet-i ker\u00eemede Rabbimiz bizlere Peygamberimiz (s.a.v.)&#8217;in hayat\u0131n\u00addan bir olay anlatarak, hay\u00e2n\u0131n de\u011ferini vurgu\u00adlar ve ayn\u0131 zamanda bununla alakal\u0131 baz\u0131 h\u00fck\u00fcm\u00adleri telkin eder. \u015e\u00f6yle ki; Hz. Muhammed (s.a.v.) Zeyneb validemizle evlendikten sonra evinde d\u00fc\u011f\u00fcn yeme\u011fi verdi. Misafirleri de ye\u00adme\u011fi yedikten sonra kendi aralar\u0131nda sohbete da\u00adl\u0131p vaktin ilerlemesine dikkat etmeyerek uzun uzun oturdular. Peygamberimiz (s.a.v.) \u00e7ok rahats\u0131z olma\u00ads\u0131na ra\u011fmen ola\u011fan\u00fcst\u00fc hay\u00e2s\u0131ndan dolay\u0131 davetli\u00adleri k\u0131r\u0131p kalkmalar\u0131n\u0131 emredemedi. Ancak ev\u00adden \u00e7\u0131k\u0131p girerek sohbete dalm\u0131\u015f misafirlere i\u015faret ver\u00admeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. \u00c7ok ge\u00e7 vakitte, son \u00fc\u00e7 misafiri de nihayet kalkt\u0131ktan sonra Peygamberimiz (s.a.v.) ya\u00adtak odas\u0131na girmek \u00fczere idi ki, bu ayet <strong>nazil oldu:<\/strong> <strong>\u201cEy iman edenler! Yemek i\u00e7in \u00e7a\u011fr\u0131lmaks\u0131z\u0131n ve yeme\u00ad\u011fin pi\u015fmesini beklemeksizin (vakitli vakit\u00adsiz) peygamberin evlerine girmeyin, \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131\u00adn\u0131z zaman girin. Yeme\u011fi yiyince de hemen da\u011f\u0131\u00adl\u0131n. Sohbet i\u00e7in beklemeyin. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu davran\u0131\u015f\u0131n\u0131z peygamberi rahats\u0131z etmekte, fakat o sizden \u00e7ekinmektedir. Allah ise ger\u00e7e\u011fi s\u00f6ylemekten \u00e7ekin\u00admez.\u201d<\/strong><a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a><\/p>\n<p><strong>K\u0131ymetli M\u00fcminler!<\/strong><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn ehl-i imana hitap eden bu \u00e2yet-i ker\u00eeme bize il\u00e2h\u00ee hay\u00e2 \u00f6l\u00e7\u00fclerini vermektedir. \u0130lk olarak ayetten \u00f6\u011freniyoruz ki, hay\u00e2 duyarak etraf\u0131m\u0131zdaki\u00adlere eziyet vermemeliyiz. Dahas\u0131, di\u011ferlerinden eziyet \u00e7ekti\u011fimiz h\u00e2lde sab\u0131rl\u0131 ve m\u00fcsamaha\u00adk\u00e2r olmal\u0131y\u0131z. Zira Eb\u00fb Sa\u00eed El-Hudr\u00ee&#8217;den rivayet edildi\u00ad\u011fine g\u00f6re, \u201cPeygam\u00adber Efendimiz (s.a.v.) \u00f6zel odas\u0131n\u00addaki bek\u00e2r k\u0131z\u00addan daha hay\u00e2l\u0131 idi. Bir \u015feyi sevmedi\u00ad\u011finde onu (ancak) y\u00fcz\u00fcnden anlard\u0131k.\u201d<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a> Eb\u00fb H\u00fcreyre (r.a.) da benzer bir ifade ile der ki: \u201cRes\u00fblullah (s.a.v.) hi\u00e7bir zaman yeme\u011fi ele\u015ftirmezdi. Can\u0131 bir \u015fey istedi\u00ad\u011finde onu yer, can\u0131 \u00e7ekmedi\u011finde onu b\u0131ra\u00adk\u0131rd\u0131.\u201d<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\"><sup>[6]<\/sup><\/a> Peygamberimiz (s.a.v.) o kadar hay\u00e2l\u0131yd\u0131 ki, Allah Te\u00e2l\u00e2 bu ayeti vahyetmeseydi uzunca oturup Peygamberi\u00admiz\u2019i rahats\u0131z eden misafirler hatalar\u0131n\u0131n far\u00adk\u0131na varmayacakt\u0131lar.<\/p>\n<p><strong>Muhterem Karde\u015flerim!<\/strong><\/p>\n<p>Okudu\u011fumuz ayet ve hadislerden anl\u0131yoruz ki, hay\u00e2 iman ehli olarak bizlerin \u00f6z hasletlerinden biri olmal\u0131d\u0131r. Bizler hay\u00e2 hususunda kendi\u00admizi daima hesaba \u00e7ekmeliyiz. Kendimize sormal\u0131y\u0131z: \u201cBen acaba etraf\u0131mdaki insan\u00adlara, aileme kar\u015f\u0131 hay\u00e2l\u0131 davran\u0131yor muyum? Rab\u00adbim\u2019e kar\u015f\u0131 yeterince hay\u00e2 sergiliyor muyum, yoksa haddimi a\u015f\u0131\u00adyor muyum?\u201d Bu ve benzeri sorular hay\u00e2l\u0131 olmay\u0131 hedeflerken ana kriterlerimiz olmal\u0131d\u0131r. Kendimizi sorgulad\u0131ktan ve bir ne\u00adticeye vard\u0131ktan sonra, h\u00e2limizi nas\u0131l \u0131slah edebiliriz diye d\u00fc\u015f\u00fcnmeliyiz. Zira aleni veya gizli olarak Allah\u2019tan korkmayarak g\u00fcnah i\u015flememiz, kullar\u0131ndan \u00e7ekinmeden \u201cAllah\u2019\u0131n bildi\u011fini kuldan m\u0131 saklayay\u0131m!\u201d diye g\u00f6r\u00fcn\u00fcr \u015fekilde uygunsuz davran\u0131\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 if\u015fa etmemiz hem kendimizi hem de ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z toplumu olumsuz etkilemektedir. D\u00fcnyam\u0131z\u0131 bu \u015fekilde bozdu\u011fumuz gibi ahiretimize de kaybederiz. Nitekim g\u00fcnaha te\u015fvik eden her eylemle birlikte ayn\u0131 g\u00fcnah\u0131 i\u015flemesine vesile oldu\u011fumuz ki\u015filerin g\u00fcnah\u0131 da ahiret g\u00fcn\u00fcnde y\u00fck\u00fcm\u00fcz olacakt\u0131r. Bunlardan hem d\u00fcnyadaki iyili\u011fimiz hem de ahiretteki saadetimiz i\u00e7in kesinkes sak\u0131nmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p>C\u00fcneyd-i Ba\u011fd\u00e2d\u00ee (r.a.) hay\u00e2y\u0131 tarif ederken elimize as\u00adl\u0131nda \u00e7ok g\u00fczel bir yol haritas\u0131 vermektedir. Kendisi der ki: \u201c(Allah&#8217;\u0131n ver\u00addi\u011fi) nimetlere ve (kendi) kusurlar\u0131na bak\u0131ld\u0131ktan sonra ortaya \u00e7\u0131kan h\u00e2lin ismi hay\u00e2d\u0131r.\u201d<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\"><sup>[7]<\/sup><\/a> Bu hikmetli s\u00f6z\u00adden yola \u00e7\u0131karak anl\u0131yoruz ki, hay\u00e2 kazanmak i\u00e7in Allah\u2019\u0131n bize verdi\u011fi sonsuz nimetlerini, bizim ona ithaf etti\u011fimiz kusurlu ibadetlerimizle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u00admam\u0131z kafidir. Bu idrak seviyesi bize Allah kar\u015f\u0131s\u0131ndaki aczimizi hat\u0131rlatmal\u0131 ve kullar\u0131na kar\u015f\u0131 da hay\u00e2 ile davranmay\u0131 a\u015f\u0131lamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Allah bizi resul\u00fcne benzeyen, sevdi\u011fi, hay\u00e2l\u0131 kullar\u0131ndan eylesin. \u00c2min!<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\"><sup>[1]<\/sup><\/a> Bkz. Sah\u00eeh-i Buh\u00e2r\u00ee, H. No: 24<br \/>\n<a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> Bkz. \u0130bn\u00fc\u2019l-Kayyim: Med\u00e2ricu\u2019s-S\u00e2lik\u00een, s. 491.<br \/>\n<a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\"><sup>[3]<\/sup><\/a> Sah\u00eeh-i Buh\u00e2r\u00ee, H. No: 6120<br \/>\n<a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> Ahz\u00e2b suresi, 33:53<br \/>\n<a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> Sah\u00eeh-i Buh\u00e2r\u00ee, H. No: 6102; Sah\u00eeh-i M\u00fcslim, H. No: 2320.<br \/>\n<a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\"><sup>[6]<\/sup><\/a> Sah\u00eeh-i M\u00fcslim, H. No: 2064.<br \/>\n<a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\"><sup>[7]<\/sup><\/a> Bkz. Nevev\u00ee: Riy\u00e2zu&#8217;s-S\u00e2lih\u00een, 84, Hay\u00e2, s. 230.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.igmg.org\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/20181012-Hutbe-2018-M\u00fcminin-\u00d6zellikleri.pdf\">Hutbe-M\u00fcminin \u00d6zellikleri<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.igmg.org\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/20181012-Hutba-Arabisch.pdf\">Hutbe-Arap\u00e7a<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aziz Karde\u015flerim!<br \/>\nM\u00fcsl\u00fcman olarak her birimizin hedefi ku\u015fkusuz ki Allah r\u0131zas\u0131d\u0131r. Onun r\u0131zas\u0131na nail olmak i\u00e7in ise iman\u0131m\u0131z\u0131n, ibadetlerimizin ve ahlak\u0131m\u0131z\u0131n seviyesi esast\u0131r. Bu unsurlar\u0131n ara\u00acs\u0131nda s\u0131k\u0131 bir ba\u011f vard\u0131r. Nas\u0131l ki ibadetlerimizin kalitesi iman\u0131m\u0131z\u0131n derinli\u011fine i\u015faret ediyorsa, ahlak\u0131m\u0131z da iman\u0131m\u0131z\u0131n aynas\u0131 olmaktad\u0131r. Zira ahlak hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz ki iman\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":31294,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[23242],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36400"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36400"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36400\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36410,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36400\/revisions\/36410"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31294"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36400"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=36400"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.igmg.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=36400"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}