CUMA HUTBESİ

Hutbe: Oruç Korur, Namaz Yüceltir

15 Nisan 2021

Muhterem Müminler!

Mevla Teâlâ Kur’ân-ı Kerîm’de şöyle buyurmaktadır: “Ramazan ayı, insanlara yol gösterici, doğrunun ve doğruyu eğriden ayırmanın açık delilleri olarak Kur’an’ın indirildiği aydır. Öyle ise sizden ramazan ayını idrak edenler onda oruç tutsun.”[1]

Ramazan orucu, müminler için maddi ve manevi birçok hikmet, rahmet ve güzel sonuçlar içermektedir. Orucun kelime anlamı “bir şeyden uzak durmak, kendini tutmak, korumak ve korunmak”tır. Istılahta ise “imsak vaktinden iftar vaktine kadar yeme içme ve cinsel ilişkiden uzak durmak” demektir. Yüce Rabbimiz oruç konusunda, “Ey iman edenler! Oruç sizden önce gelip geçmiş ümmetlere farz kılındığı gibi size de farz kılındı. Umulur ki korunursunuz.”[2] buyurmaktadır.

Orucun farz kılındığını haber veren bu ayetin son kısmında Yüce Rabbimiz “Umulur ki korunursunuz.” şeklindeki bir ifade ile orucun çok önemli bir özelliğine yani koruyuculuğuna vurgu yapmaktadır.

Bizler oruç tutuyoruz ama burada asıl önemli olan orucun da bizleri tutmasıdır. Eğer biz orucu tutuyoruz da oruç bizi tutmuyorsa tuttuğumuz oruç gerçek manada oruç sayılmaz. Biz oruç tutarken kendimizi; yeme içme ve cinsel ilişkiden uzak tutuyoruz. Tuttuğumuz oruç bizleri gıybet, yalan, dedikodu, boş ve lüzumsuz konuşmak gibi günahlardan uzak tutamıyorsa o bizi tutmuyor demektir. Çünkü böyle bir durumda yanımıza kalan, sadece açlık ve susuzluktan başka bir şey değildir.  
Peygamberimiz ﷺ bu gerçeğe, “Nice oruç tutanlar vardır ki oruçtan onlara kalan sadece açlık ve susuzluktur. Nice ibadet yapanlar varır ki yanlarına kalan yorgunluk ve uykusuzluktur.”[3] şeklinde işaret etmiştir.

Muhterem Müminler!

Oruç tutmak derken insanın sadece kendisini tutması da anlaşılmamalıdır. Ramazan ayı rahmet, mağfiret, ihsan ve lütufların bolca dağıtıldığı bir aydır. Oruç tuttuğu hâlde hatalarını ve eksiklerini görüp telafi etmeyen ve günlük yaşantısında hiçbir değişiklik olmayan insan bu ikramlardan hiçbir şekilde nasiplenememiş demektir.

Orucun koruyuculuğuna işaret eden bir hadîs-i şerifte Resûlullah ﷺ “Oruç kalkandır.”[4] buyurmaktadır. Bir başka hadîs-i şerifte de “Kim Allah Teâlâ yolunda bir gün oruç tutarsa, Allah onunla ateş arasına, genişliği sema ile arz arasını tutan bir hendek kılar.”[5] buyrulmaktadır.

Değerli Müminler!

Yüce Rabbimiz Alak suresinde kendisine secde edip yakınlaşmamızı[6] emretmiştir. Allah’a yakın olmak, yakınlaşmak insanın yükselebileceği en yüce makamdır. Secde hâli kulun Allah’ın huzuruna durduğu ve Allah’a en yakın olduğu andır. Bu nedenle namaz, insanı yücelten ve Allah’a yaklaştıran önemli bir ibadettir. Namaz müminin miracıdır. Namazın insanı yüceltmesi bilinçli bir şekilde kılınmasına bağlıdır. Namazın da oruç gibi insanları hayâsızlıktan ve kötülükten alıkoyacağı[7] Kur’an’da haber verilmektedir. Bizler namazı namaz da bizleri bilinçli kılmalı. Diğer bir ifadeyle namazlarımız bizleri samimi, takvalı, çalışkan, adil ve dürüst kılmalıdır.  Aksi hâlde namazla yücelme söz konusu olmaz.

Yüze Rabbimiz bizleri oruçla korunan ve Namazla yücelen kullarından eylesin. Amin.

[1] Bakara suresi, 2:185
[2] Bakara suresi, 2:183
[3] İbn Mâce, Savm, 21
[4] Buhârî, Savm, 2; Müslim, Sıyâm, 163; Ebû Dâvûd, Savm, 25
[5] Tirmizî, Cihâd, 3, H.No: 1624
[6] Alak suresi, 96:19
[7] Ankebût suresi, 29:45

Hutbe-Oruç Korur, Namaz Yüceltir